12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Muziek gerelateerde Artikelen
Gebruikersavatar
BartSr
Berichten: 699
Lid geworden op: 10 aug 2008, 17:08
Welk instrument bespeel je ?: geen
Locatie: Hardenberg
Contacteer:

12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door BartSr »

In het begin van de 20e eeuw lag het centrum van de westerse cultuur in Centraal-Europa. En waar het de muziek betreft waren Wenen, Praag, Berlijn en Boedapest, de steden.
Maar door de beide wereldoorlogen en de komst van het communisme en het Ijzeren gordijn veranderde alles. Het Westen van Europa –met Nederland voorop - kwam meer en meer onder invloed van de Anglo-Amerikaanse muziekcultuur. Wat aan met name popmuziek uit Engeland en Amerika kwam, werd verheerlijkt; het beeld ontstond dat alles wat zich op muzikaal gebied in de voormalige Oostblok landen afspeelde, ouderwets en achterhaald was en eigenlijk weinig voorstelde.
Maar is dat wel zo?
Twee voorbeelden die dat tegenspreken.
Om te beginnen een Roemeense muzieksite:

[center]Afbeelding[/center]

Daar zien we onder andere styles voor de Tyros 3!

Dan een filmpje van een Roemeense keyboard speler:

[center]Dit is dus geen zielig zigeunerkind dat op een aftands viooltje speelt![/center]

Het keyboard kennen we; de melodie misschien ook ( “Ciocarlia”, de leeuwerik)
maar wat speelt ie daar toch van ritmische begeleiding bij?
Nu ben ik nog niet zo bekend met de verschillende Middel-Europese dans-soorten, maar volgens mij is dit een Hora. Overigens, dat zou je ook aan Henri kunnen vragen: die schreef mij onlangs nog “Ja, ik heb inderdaad banden met Roemenie. Onlangs nog een bruiloft daar bijgewoond, dus heel wat Sarba's gedanst.”
Hier een voorbeeld van een sarba:

[center]Dit is Henri dus duidelijk niet![/center]

Dat zijn dus al twee danssoorten: De Hora en de Sarba. Ik heb de indruk dat Sarba en Sirba twee namen voor dezelfde dans zijn. Want die naamgeving is voor mij nogal verwarrend. Elk van de vijf provincies van Roemenië - Transsylvanië, Moldova, Walachije (bestaande uit Oltenië en Muntenië), Dobrogea en Banat - staat voor een eigen karakteristieke muziek met soms eigen instrumenten. Vaak kunnen ook binnen één provincie weer verschillende stijlen worden onderscheiden.

Wikipedia schrijft hierover:
Een Roemeense sirba klinkt weer heel anders, maar is evenzogoed herkenbaar. In de sirba wordt de melodie vaak begeleid door een tweekwarts estam van bas en bratsch en tegelijkertijd door een zesachtste ritme van het cymbaal. Dit is typisch Roemeens: het zijn uitgesproken dansritmes, die laten zien dat deze muziek van oorsprong dansmuziek was. De begeleidingsfiguurtjes van het cymbaal zijn zeer karakteristiek. Enerzijds zijn ze zo gekozen dat de aanslagen op het cymbaal handig bij elkaar liggen, anderzijds geven de kleine intervallen waar de grondtoon steeds in terugkeert de typische smaak aan deze muziek. Verder vallen een aantal zaken op:
 Er treden verlaging op die op Oosterse invloeden wijzen.
 Opvallend zijn de lange noten, die naar believen korter of langer gespeeld kunnen worden zolang de begeleiding maar niet op het 'verkeerde been' wordt gezet.
 Allerlei stijlkenmerken, die we al eerder zagen, komen hier terug, zoals het optrekken van de toon, het variëren van de toonhoogte en dergelijke. Vooral in de lange noten is dit variëren van de toonhoogte aantrekkelijk: tezamen met de triolen van het cymbaal geeft dit een effect dat direct als Roemeens herkenbaar is. Zowel een viool als een panfluit kunnen dit effect opwekken, maar vooral bij de panfluit wordt dit effect in het extreme toegepast door zowel de toonhoogte als de klankkleur door het aanblazen te veranderen, zodat er een zeer karakteristiek geluid wordt opgeroepen.
 In de snelle passages komen weer ritmische variaties en versieringen voor. Opvallend zijn de ritmische accenten die er voortdurend gegeven worden; die komen overal in de uitvoering terug en worden 'stuiterend' gespeeld: het is vaak moeilijk te onderscheiden of ze één, twee of meer keren worden aangeblazen. Ze bepalen in hoge mate de ritmische kwaliteit van de voordracht.
Verder worden er veel korte trillers en voorslagen toegepast, hetgeen ook typerend voor de Roemeense zigeunermuziek is.

Ter toelichting:
- een bratsch is een alt-viool.
- een 'estam' of 'kontra'(Hongaars) is een ritme.

[center]Hier een voorbeeld van een sirba[/center]

Dan is er nog de Doina. En ik citeer maar weer uit Wikipedia:
De teksten van doina's zijn poëtisch en vaak melancholisch, vandaar ook dat ze vaak met blues wordt vergeleken. Doinaliederen hebben vaak een langzaam en vrij ritme, daar tegenover staat een snel wisselend patroon in tempo's. Een andere muziekstijl waarmee doina wordt vergeleken is de Turkse Makam (ook vermeld op de Lijst van Meesterwerken van het Orale en Immateriële Erfgoed van de Mensheid).

[center]Hier een voorbeeld van een Doina[/center]

Maar je ziet dat die oude ritmes worden overgenomen door de keyboardspeler zoals deze Roemeense Tyros3 muzikant. Zie je die leuke keyboardstandaard?

Na dit keyboardgeweld wil ik het toch nog even hebben over de “klassieke” instrumenten uit die streken. Ik noem er twee.
Als eerste de cymbaal, ook wel cimbalom of dulcimer genoemd.
In de style van het Tyros3 spel van zo even klinkt iets van dat instrument door. Het instrument lijkt wel een opengewerkte vleugel, dus zonder klep, toetsenbord en slaghamers! Vaak is dit ook het belangrijkste instrument in het zigeunerorkest.
Hier een goede demo; zoals veel muziek in dit genre: spectaculair, technisch moeilijk en opzwepend. Let ook op de gekmakende speeltechniek. Bij 0.31 en verder zie je dat de man ook flageolet tonen speelt, net zoals dat op een gitaar kan: door een snaar met een vinger gedeeltelijk af te dempen hoor je alleen de boventonen:

[center]het cymbaalspel[/center]

[center]Nog meer cymbaalspel? Kijk hier[/center]
Als tweede het instrument waaraan ik bijzondere herinneringen heb: de panfluit.
Ruim zevenendertig jaar geleden waren wij –ter gelegenheid van ons 12 ½ jarig huwelijk - met onze dochters in Roemenie, toen nog een communistisch land.
Onder de weinige souvenirs die je daar toen kon kopen, waren de LP’s van Gheorghe Zamfir. Zamfir was toen ook al in de westerse wereld bekend vanwege de commerciële niet-Roemeense muziek die hij op zijn panfluit speelt. Maar hij heeft ook prachtige, door-en-door Roemeense muziek opgenomen.
Ik kocht daar toen een Lp van Zamfir met orgelbegeleiding. Een LP die ik bij één van de verhuizingen ben kwijtgeraakt.
Hier één van de nummers die, naar ik me herinner, ook op die plaat stond:

[center]Doina De Jale ( ja weer over die leeuwerik)[/center]

Hier nogmaals Zamfir in een Roemeens nummer. Maar je ziet hier dat het ook op een ander instrument kan. En zoals Marin Chisar op die blokfluit speelt, dat leer je hier niet in een blokfluitklas!

[center]een fluitconcert[/center]

Mocht je nu zelf eens wat willen spelen in Roemeense stylen, download dan eens een style van de eerder getoonde Roemeense site http://www.muzicanti.ro

En om het dan te leren hier nog een aantal Youtube-voorbeelden:

http://www.youtube.com/watch?v=59-QiW74 ... 5&index=32

http://www.youtube.com/watch?v=DgQw0XcS ... 0&index=19

http://www.youtube.com/watch?v=3INk74dB ... 5&index=34

http://www.youtube.com/watch?v=4z_f21-J ... 5&index=35

http://www.youtube.com/watch?v=dT2ibI8S ... 5&index=40

http://www.youtube.com/watch?v=MY0VAyAJ ... 5&index=43

http://www.youtube.com/watch?v=3KzucJmx ... 5&index=44

http://www.youtube.com/watch?v=pVDJzetf ... 5&index=45

http://www.youtube.com/watch?v=F0wqYfdC9c0

http://www.youtube.com/watch?v=jXwXo5wKGEE

http://www.youtube.com/watch?v=3Kxdk5fipTE

http://www.youtube.com/watch?v=AuR04PVK ... e=related"

http://www.youtube.com/watch?v=CJMnlaIG ... 9&index=15

http://www.youtube.com/user/muzicantiiv ... A2bMnM0YtY

http://www.youtube.com/watch?v=r8IROrzIy0U

Bart

P.S.
De bijzondere herinnering aan de panfluit betreft niet het instrument, maar de reis naar Roemenië en de Karpaten. Twee minuten nadat het vliegtuig – een Russische Tupolev – opgestegen was om ons terug te brengen naar Nederland, kwam er een voor ons onverstaanbare mededeling via de speakers die tot veel onrust bij de stewardessen leidden. Zij vertelden ons dat we teruggingen vanwege een technisch mankement. En da’s niet leuk met volle brandstoftanks. Wat het was konden we door het vliegtuigraampje zien: uit één van de vleugels liep een straaltje olie. Maar alles ging goed; het toestel landde op het uiterste puntje van de landingsbaan. Ik maakte nog gauw deze foto van het mankement:

[center]Afbeelding[/center]

De inzittenden werden onder militaire begeleiding naar een restaurant gebracht. Vier uur later (het was inmiddels nacht geworden) was de schade gerepareerd en gingen we verder….. :cool:
Laatst gewijzigd door BartSr op 15 jan 2013, 13:21, 1 keer totaal gewijzigd.
Anneke

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door Anneke »

Wow Bart we kunnen weer heel wat bijleren :cool:
Prachtig verslag heb je gemaakt :duim:
Groetjes Anneke.
bonfire

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door bonfire »

ik vond het een echt heel interessant artikel.
ik vond het echt heel indrukwekkend!!!!
Als er iemand hier op het forum is die ook zoveel van portugese/braziliaanse muziek weet dan houd ik me aanbevolen
vergelijk deze twee maar eens.....
http://www.youtube.com/watch?v=_dTiYjwEOms
en het eerste liedje van
http://www.youtube.com/watch?v=ttVvaQh2wUEik kan niet zingen maar het moet toch fantastisch zijn zo muziek te kunnen maken!!!!!!
Gebruikersavatar
BartSr
Berichten: 699
Lid geworden op: 10 aug 2008, 17:08
Welk instrument bespeel je ?: geen
Locatie: Hardenberg
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door BartSr »

Zeg Anneke,
Bedankt voor je reactie.

Hé Bonfire,

Ik begrijp wat je wilt, maar het kan hier niet allemaal tegelijk. Misschien komt na de tango (aflevering 1), de ska (Aflevering 4), de fado (aflevering 6) en nu de Roemeense muziek de Zuid-Amerikaanse muziek wel weer eens aan de beurt. Hier alvast een voorschotje
1.
Ik verwacht dat in de Kerstjukebox nog een prachtig Zuid-Amerikaans Kerstlied zit dat Alie Feenstra eerder zong en dat werd geschreven door Luis Aquilar.
2.
Dezelfde Luis Aquilar zong ook Cuando salí de Cuba, een nummer dat ik ook ooit speelde en dat nog steeds op mijn podium staat.
3.
Pedro Pablo is een hier niet zo bekende zanger, maar luister maar eens hoe je dit van 'm vindt: Paloma Blanca, maar dan anders.

Bart
Gebruikersavatar
Marianne
Berichten: 2351
Lid geworden op: 08 okt 2009, 16:47
Welk instrument bespeel je ?: Tyros3 XXL en mijn stem
Locatie: Land van Maas en Waal
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door Marianne »

Heel interessant Bart :duim:
Afbeelding
Gebruikersavatar
Eric
Berichten: 7373
Lid geworden op: 13 jul 2008, 16:56
Welk instrument bespeel je ?: Tyros 5/76
Locatie: Zonovergoten Zwalm (BE),... soms toch ;-)
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door Eric »

Sjonge bart, wéér een prachtig werk hier!
Schitterende voorbeelden die je aanhaalt!
Héél knap gedaan (... en inderdaad Bart, een héle leuke staander voor die T3.. :;): )
Misschien ontgoocheld als een nummertje maar niet slaagt,
maar beter dàt dan helemaal niet geprobeerd te hebben...
Jacques

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door Jacques »

Hoi Bart..

Indrukwekkende en leerzame informatie over deze cultuur en manier van muziekmaken :ok:
Met plezier gelezen en gekeken naar enkele voorbeelden, zeker de link naar die jongen op z'n keyboard :duim:

Dank voor het vele zoekwerk en het boeiend schrijfwerk !

Gr.Jacques
Gebruikersavatar
henry
Berichten: 459
Lid geworden op: 19 aug 2008, 20:04
Welk instrument bespeel je ?: T5, midiaccordeon, BK7m, SD2, piano
Locatie: Bergentheim
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door henry »

Hallo Bart,

Je hebt er een leuk en treffend verhaal van gemaakt. Mooie links naar kunstenaars!

Om een kleine impressie te geven van wat ik daar met de bruiloft meemaakte, bij dezen wat privé stukjes.
(ze zijn wat groot, dus laden kan even duren)

1. Met bruidspaar op weg naar de kerk,
2. Met de mannen-zangers in de achterhoede, :laught: (ik heb nog op die accordeon gespeeld) :orkessie:
3. Sarba dansen (1) !!!, :rock:
4. :rock: En nog meer Sarba (2)
Zoals je kunt zien is het niet moeilijk; hoewel ze ook andere vormen hebben zoals rijdansen.
Toch is het heel leuk om te zien dat bijna iedereen meedoet.

Meer te zien hier.

Met groet,
Henry.

PS: iemand had het over braziliaanse muziek; nou ja, da's me ook niet onbekend. Zie & luister hier. Het meedoen met dit soort projecten verklaart wel waarom ik soms wat minder tijd heb voor dit forum. :wistle:
Gebruikersavatar
Ernie
Berichten: 13611
Lid geworden op: 31 jan 2008, 20:50
Welk instrument bespeel je ?: PSR S950
Locatie: Spijkenisse (NL)
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door Ernie »

Hoi Bart

Heel interessant dit item.
Ik ben trouwens altijd in voor muziek uit "vreemde" landen.
Ik hoorde overigens ook iets bekends ... ik heb ooit met een Roemeense style iets gespeeld.
En ik noemde het Romania en ik heb dit weer even opgezocht. Ik zet het zo wel even op mijn
podium ... best wel lastig om op zo'n style te spelen. :;):

Groetjes
Ernie
Een dag niet gelachen is een dag niet geleefd....!
Gebruikersavatar
BartSr
Berichten: 699
Lid geworden op: 10 aug 2008, 17:08
Welk instrument bespeel je ?: geen
Locatie: Hardenberg
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door BartSr »

Hallo allemaal,

Ik ben blij met al deze enthousiaste reacties. En in het bijzonder dank aan Henri voor zijn impressies uit dat toch mooie land.
Soms heb ik we wel eens afgevraagd hoe anders het in Europa geweest zou zijn, als er geen communistische blokkade was geweest. Misschien was er dan veel meer vakantieverkeer richting Midden-Europa gegaan ( Zuid-Polen: prachtig, de Karpaten: geweldig mooi) in plaats van alleen richting Frankrijk, Spanje en Italië en was onze muziekbeleving heel anders geweest.

Bart
Gebruikersavatar
Ernie
Berichten: 13611
Lid geworden op: 31 jan 2008, 20:50
Welk instrument bespeel je ?: PSR S950
Locatie: Spijkenisse (NL)
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door Ernie »

Hoi Bart

Ik heb een setje "oriëntal" styles en kon het weer niet laten.

In 3 tracks en ik noem het Balkan

In de hoop dat het anderen zal inspireren. :ok:
Sluit wel aan bij dit onderwerp dacht ik.

Gr. Ernie
Een dag niet gelachen is een dag niet geleefd....!
Rita

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door Rita »

Hallo Bart,

Bedankt voor je indrukwekkende verhaal en de geweldige voorbeelden. Ik ga ze allemaal afluisteren maar daar ben ik wel een week mee zoet denk ik.
Leuk verhaal die ervaring met het vliegtuig, op het moment zelf is het niet leuk maar je hebt een mooi verhaal achteraf.

Groetjes Rita
Gebruikersavatar
BartSr
Berichten: 699
Lid geworden op: 10 aug 2008, 17:08
Welk instrument bespeel je ?: geen
Locatie: Hardenberg
Contacteer:

Re: 12/10 Afl. 10 Roemeense muziek

Ongelezen bericht door BartSr »

@Rita,

Graag gedaan hoor. En mijn advies voor het afluisteren bij dit kl :sencuur: weer:zet de pc maar naast je bed, de hoofdtelefoon op en luisteren maar (een soort winterslaap)...

@Ernie,

Dit klinkt inderdaad heel goed. En mocht je nog verder op de Roemeense toer willen: ik heb inmiddels een hele verzameling styles, pads en registrations in verschillende Roemeense ritmes, dus roept u maar....

Bart
Plaats reactie